بهداشت مقعد

بهداشت مقعد

مقعد مجراى کوتاهى است که از راست روده بهطرف پائين و از ميان عضلات حلقوى دريچهٔ (اسفنگتر) مقعد تا سوراخ مقعد امتداد دارد. اکثر مشکلات پزشکى مقعد از عادات نامناسب در اجابت مزاج ناشى مىشوند و به همين دليل قابل پيشگيرى هستند.

بواسیر

بواسير در مقعد شبيه وريدهاى واريسى (وريدهاى متسع شده) است. مقعد توسط شبکهاى از عروق خونى احاطه شده است که ممکن است در اثر فشار بهسمت بيرون متسع و متورم شوند. اين فشار از يبوست و زور زدن هنگام اجابت مزاج ناشى مىشود. بواسير ممکن است داخلى يا خارجى باشد. بواسير خارجى از سوراخ مقعد بهطرف بيرون برجستگى پيدا مىکند و مىتوان بهراحتى آن را بهشکل برآمدگىهاى کوچک و نرم لمس کرد. بواسير داخل حتى اگر بهداخل مجراى مقعد برجستگى پيدا کند بهراحتى لمس نمىشود. اين نوع بواسير باعث احساس اجابت مزاج ناکامل مىشود. اتساع اين وريدها باعث کندى جريان خون مىشود و تشکيل لخته (ترومبوز) را تسهيل مىکند. لخته شدن باعث تورم و درد بيشتر بهويژه هنگام اجابت مزاج مىشود. اگر يک رگ متورم پاره شود، خونريزى که گاهى بسيار زياد است، بروز مىکند. با بهبود يافتن بواسير معمولاً خارش يک ويژگى بارز مىشود.

مرسومترين درمان بواسير لخته (ترومبوز) شده نشستن در آب گرم چندين بار در روز است. مقعد خود را از طريق شستن با آب گرم و صابون، تميز و عارى از مواد مدفوعى نگه داريد. مواد پاککنندهٔ مقعد مثل تاکس (Tucks) و کرمهاى پاککننده مانند بالنئول شيافها فايدهٔ مشخصى ندارند و بايد از آنها پرهيز کرد. براى پيشگيرى از بواسير، مدفوع خود را نرم نگه داريد تا وارد شدن آسيب هنگام اجابت مزاج را به حداقل برسانيد ( به مبحث يبوست مراجعه کنيد).

اگر درمان خانگى باعث تسکين سريع بواسير حاد و ملتهب نشد، جراح مىتواند با باز کردن رگ لخته (ترومبوز) شده و برداشتن لخته بهسرعت مشکل را برطرف کند. بواسير داخلى را مىتوان توسط بستن با بند درمان کرد. در اين روش يک بند لاستيکى دور رگ برجسته شده انداخته و در محل باقى گذاشته مىشود تا اين رگ خودبهخود بيفتد. همچنين در اين عروق مىتوان مادهٔ ايجادکنندهٔ تصلب تزريق کرد و به اين ترتيب وريدهاى متسع را مسدود نمود. اين عمل به تصلب درمانى (اسکلروتراپي) معروف است. اشعه ليزر و جراحى با کمک ايجاد سرما (انجماد) نيز براى مسدود کردن عروق متسع بهکار مىروند. اگر اين اقدامات موفق نبود، جراحى آخرين راه چاره است.

خارش مقعد

پوست اطراف مقعد حساس است و بهنظر مىرسد که استعداد طبيعى براى ايجاد خارش دارد. علل بسيارى براى خارش مقعد وجود دارد که عبارتند از: واکنشهاى حساسيتي، آنتىبيوتيکهاى خوراکي، عفونتهاى قارچي، انگلها، بواسير، عدم رعايت بهداشت مقعد، مورد آخر احتمالاً شايعترين علت است.

بعد از اجابت مزاج ناحيهٔ مقعد را با پنبه جاذب رطوبت (در صورت لزوم آن را با آب ساده مرطوب کنيد) تميز کنيد. از بهکار بردن صابون خوددارى کنيد زيرا باعث خشکى پوست و بدتر شدن خارش مىشود. در صورتىکه از رطوبت زياد رنج مىبريد از پودر تالک (هرگز نشاستهٔ غلات را بهکار نبريد) بين کپلهاى خود استفاده کنيد. از زيرپوش و لباس خواب گشاد و جاذب رطوبت استفاده کنيد. خارش مقعد در کودکان ممکن است در اثر کرمک ايجاد شود. کودکان معمولاً از طريق بلع تخمهائى که توسط کودک ديگر يا يک حيوان دستآموز مبتلا دفع مىگردد، دچار کرمک مىشوند. اين کرمهاى سفيد و نازک بعداً در روده از تخم بيرون مىآيند، بالغ مىشوند و در اطراف مقعد تخمگذارى مىکنند و باعث خارش شديد بهويژه در شبها مىگردند. از طريق چسباندن يک قطع چسب نوارى روى مقعد کودک هنگام صبح و قبل از اجابت مزاج و معاينه آن از نظر وجود تخمهاى ريز و سفد، مىتوان بهوجود آنها پى برد. اگر پزشک وجود کرمک را اثبات کرد همهٔ خانواده بايد براى ريشهکن کردن کرمک با دارو درمان شوند. شما بايد کليهٔ لباسهاى کودک و ملافههاى تختخواب او را بشوئيد. حيوانات دستآموز بايد توسط دامپزشک درمان شوند.

شقاق و فیستول

شقاق مقعد شکافى روى پوست ظريف مجراى مقعد است که معمولاً در اثر دفع مدفوع سفت ايجاد مىشود. اين شقاق بعداً عفونى مىشود و باعث درد و خارش مىگردد. خوددرمانى اين عارضه مشابه بواسير است .

فيستول مقعد مجراى ارتباطى باريکى است که بين مجراى مقعد و پوست اطراف سوراخ مقعد ايجاد مىشود. تخليه چرک از اين مجرا ممکن است باعث تحريک و خارش گردد. يک آبسهٔ زمينهاى مقعد ممکن است کاملاً دردناک باشد. به پزشک مراجعه کنيد. اين فيستول بايد احتمالاً باز و تخليه شود.

حفره ناشی از به دام افتادن مو

اين عارضه هنگامى بروز مىکند که موها در زيرپوست بين کپلها (معمولاً زير نوک استخوان خاجى و در ناحيه دنبالچه) به دام مىافتند. هنگامى که اين موها عفونى مىشوند آبسهٔ کوچکى تشکيل مىشوند که بعداً از حفرهٔ خود به سطح پوست تخليه مىگرد. معمولاً اين حفره با نشستن در آب گرم و تميز کردن کامل ناحيه دو يا سه بار در روز بهبود مىيابد. اگر اين حفره باقى بماند يا عود کند مىتوان آن را از طريق جراحى برداشت.

آمیزش مقعدی

انجام رابطه جنسی از راه مقعد با هر روش و با استفاده از هر ماده لغزنده کننده یا بیحس کننده به صورت کرم – اسپری – ژل – روغن – کاندوم – پماد – یک رابطه پر خطر جنسی میباشد و استفاده از موارد یاد شده و شیوه های ان صرفا از دردناک بودن این رابطه می کاهد و آسیبهای جبران نا پذیری به فرد مفعول به لحاظ جسمی و برای هر دو فرد فاعل و مفعول به لحاظ انتقال بیماریهای مقاربتی بهمراه دارد و هیچ پزشکی در هیچ جای دنیا انجام این رابطه را توصیه نمیکند و از نظر علمی غیر قابل قبول میباشد .

بررسی رابطه جنسی از نوع مقعد و آسیبهای جسمانی آن از منظر پزشکی :
هیچ پزشکی چنین رابطه ای ا توصیه نمیکند و مسلما هیچ نظریه مبنی بر سالم بودن و بی ضرر بودن این رابطه ارائه نگردیده ، بر عکس این رابطه همیشه از نظر پزشکی نقض گردیده .
در نواحی مقعد رشته های عصبی زیادی پراکنده شده که این رشته های عصبی بسیار بسیار آسیب پذیر و حساس میباشند و نسبت به هر چیزی که وارد دهانه مقعد ( ANAL) شود سریعا واکنش نشان میدهند من اینجا مکانیزمی از عملکرد داخلی بدن رو برای شما شرح میدم تا بهتر متوجه بشوید :

دستگاه گوارشی دارای دو نوع اسفنکتر sphincter که یکی از انها داخلی و غیر ارادیست و دریچه ورودی غذا به معده و خروج آن میباشد و یکی دیگر از این اسفنکتر ها خارجیست که این یکی ارادیست وقتی که غذا بلعیده می شود , از طریق مری پایین آمده و به سمت معده می رود . در محل ورود و خروج معده , عضلات حلقوی وجود دارند که به آنها اصطلاحا “اسفنکتر”( sphincter ) گفته می شود و به عنوان دریچه عمل می کنند.
زمانی که شما احساس میکنید که نیاز به عمل خروج مدفوع از دریچه مقعد را دارید این زمانیست که اسفنکتر داخلی ۲ باز شده که خب همانطور که گفته شد غیر ارادیست اما عمل باز کردن دریچه مقعد ( اسفنکتر خارجی) و در کل دفع مدفوع ارادیست و دست شما میباشد یعنی از زمانی که احساس کردید نیاز به WC دارید و خودتون رو نگه میدارید تا به محل مناسب برسید و سپس به اراده خودتون باعث خارج شدن مدفوع می شود این نگه داشتن و این عمل خارج کردن مدفوع توسط اسفنکتر خارجی که ارادیست انجام میشه . حالا همه این مسائل را مطرح کردم که به اینجا برسیم که رابطه جنسی از راه مقعد یا کلا وارد شدن هر شئی در درون مقعد باعث آسیب دیدگی اسفنکتر خارجی شده و باعث میشه که دریچه خروجی مقعد یا همون آنال به درستی کار خودش رو انجام نده یعنی از قدرت ارادی خارج میشه پس به مرور زمان امکان ارادی خروج مدفوع یا نگه داشتن خود را از دست میدهید در این صورت نا خواسته و غیر ارادی مدفوع از درچه مقعد خارج میشود در اینصورت همیشه لکه هایی از مدفوع در لباس زیر مشاهده می گردد. که خب مسلما این برای هیچ آدمی خوشایند نیست.

هشدار جدی : سهل تر بودن انتقال ویروسهایی نظیر HIV ( ایدز ) و سایر بیمارهای مقاربتی از طریق رابطه جنسی از راه مقعد
از جهتی دیگر سایر بیمارهای عفونی ، ویروسی همانند هپاتیت ایدز سفلیس و سایر بیماری های مقاربتی از طریق مقعد راحتر منتقل می شوند خیلی از افراد تصور میکنند که در رابطه مقعدی هیچ خطری آنها را تهدید نمی کند که باید عرض کنم اتفاقا چون درون مقعد حاوی باکتریهای زیادی میباشد انتقال ویروسهای نظیر ایدز و … راحتر انجام میگیرد این باکتریهای با شستشو از بین نمیروند . از آن گذشته دریچه مقعد یک درچه خروجیست پس وارد شدن هر چیزی از این دریچه علاوه بر آسیب به درچه و موارد ذکر شده همراه با درد است. و به مرور باعث باز شدن هر چه بیشتر درچه مقعد و پیدایش عوارض ذکر شده میشود.به طور کلی انجام این رابطه حتی برای یک مرتبه هم به هیچ وجه به زوجین توصیه نمی شود.
تماس دهانی با مقعد و نواحی اطراف آن میتواند باعث انتقال باکتریهای مضر به دهان شده و سبب بیماری و عفونت شود ( این باکتریها با شستشو از بین نمیروند )